NaturalnaMedycyna

Burak

Historia uprawy buraka sięga prawdopodobnie 800 lat p.n.e. Według prastarych pism babilońskich uprawiano go w ogrodach jednego z ówczesnych władców. Stamtąd trafił do Grecji a następnie do Rzymu. W średniowieczu uprawiano buraki we Francji i na półwyspie appenińskim, później także w Niemczech. Pierwszą systematykę odmian buraka opisał Karol Linneusz w roku 1753. Do Polski warzywo trafiło z rejonów śródziemnomorskich i dziś nie potrafimy sobie wyobrazić prawdziwej polskiej Wigilii bez tradycyjnego barszczu podawanego na czysto lub z grzybowymi uszkami albo Wielkanocy bez ćwikły podawanej do pieczonych mięs.

Korzeń buraka zawiera liczne, cenne składniki niezbędne dla naszego organizmu. W suchej masie jest w zależności od odmiany 1-2,5% białka, 4-9% cukrów, ok. 9 mg witaminy C, karoten, antocyjany, wiele makro- i mikroelementów (kobalt, wapń, magnez, żelazo, potas, sód, rubid, cez), witaminy z grupy B, kwas foliowy. W naszych kuchniach zastosowanie ma zarówno korzeń jak i odmiana uprawiana specjalnie dla liści, czyli botwina. Liście i korzeń różnią się zasadniczo zawartością składników mineralnych i witamin.

Burak jest ceniony ze względu na potwierdzone działanie lecznicze. W lecznictwie ludowym surowy sok buraka czerwonego, zmieszany z miodem pszczelim stosowano przy chorobie nadciśnieniowej, a jego odwar podawano w schorzeniach jelit i żołądka (przy nadkwaśności). Nasze prababki często podawały swoim bliskim potrawy z buraków na "dobrą krew".

Obecnie wiele z tych właściwości potwierdzono badaniami. Stwierdzono m.in. że buraki:

  • dzięki dużej zawartości wapnia, magnezu, potasu i sodu odkwaszają organizm
  • dzięki zawartości substancji pektynowych, ułatwiają trawienie, a także hamują procesy gnilne w jelitach, obniżają poziom cholesterolu i przeciwdziałają miażdżycy
  • zawarte w burakach witaminy z grupy B wspomagają proces tworzenia się czerwonych krwinek
  • dzięki zawartości antocyjanów jest pomocny w profilaktyce nowotworów i innych chorób cywilizacyjnych
  • zawarty w burakach kwas foliowy jest pomocny kobietom w ciąży

Burak w kuchni i medycynie

Sok ze świeżych buraków – sok wyciskamy w sokowirówce, możemy dodać dla poprawy smaku sok z jabłek - ma on właściwości oczyszczające krew i pomagające w wydalaniu kwasu moczowego z organizmu. Pobudza też krążenie i bardzo pomaga przy złej przemianie materii.

Sałatka z buraka – gotujemy 3 średnie buraki, po ugotowaniu trzemy na tarce, dodajemy drobno posiekaną małą cebulkę i nieduży ogórek kiszony lub konserwowy, sól i pieprz do smaku – sałatka pomaga w leczeniu otyłości, przy zaparciach stolca, chorobach wątroby i nerek

Ćwikła – trzemy na drobnej tarce ugotowane buraczki, mieszamy z utartym chrzanem, zakwaszamy lekko octem lub cytryną, dodajemy sól i pieprz do smaku – podawana do mięs ułatwia ich trawienie, hamuje procesy gnilne w jelitach zapobiegając dolegliwościom gastrycznym

Syrop z buraka – w oczyszczonym, dość dużym, surowym buraku należy wydrążyć tak duży otwór, by zmieściło się w nim kilka łyżeczek cukru. Burak należy wstawić do nagrzanego piekarnika i wyjąć, gdy cukier całkowicie się rozpuści i utworzy się syrop – idealny w leczeniu przeziębień, ma działanie wykrztuśne

Napój z buraka - pół kilograma buraków po umyciu i obraniu ze skórki należy drobno pokroić i przepuścić przez sokowirówkę, zmieszać w proporcji 1:1 z miodem, dodać dwie łyżki wyciśniętego soku z cytryny do smaku – wskazany dla osób osłabionych, cierpiących na anemię i rekonwalescentów oraz w przypadku nadciśnienia

WAŻNE:

Warzywa korzeniowe wkłada się do zimnej wody i gotuje tylko do momentu aż staną się miękkie. Zbyt długie gotowanie może spowodować utratę cennych składników odżywczych.

  

Grzegorz Kalina

  

Zobacz produkty z buraka w naszym Katalogu

Czytelnia: